Zapalenie wokół implantu — najczęstsza przyczyna jego utraty

Dlaczego implant jest bardziej podatny niż ząb

Własny ząb jest zawieszony w kości na ozębnej — warstwie włókien, przez którą biegną naczynia krwionośne i zakończenia nerwowe. To ona dostarcza komórki odpornościowe w miejsce zagrożone infekcją i to ona boli, gdy coś jest nie tak.

Implant zrasta się z kością bezpośrednio, bez tej warstwy pośredniej. Zyskuje przez to stabilność, ale traci dwie rzeczy: lokalną obronę immunologiczną i system wczesnego ostrzegania. Zakażenie wokół wszczepu rozwija się szybciej niż wokół zęba, a pacjent nie czuje niczego, dopóki nie zrobi się poważnie.

Do tego dochodzi kształt powierzchni. Wszczepy mają rozwiniętą, chropowatą powierzchnię, bo to przyspiesza zrastanie z kością. Gdy taka powierzchnia zostanie odsłonięta przez cofające się dziąsło, staje się doskonałym podłożem dla bakterii — i praktycznie niemożliwa do oczyszczenia w domu.

Jak to wygląda w praktyce

Pierwszym etapem jest zapalenie błony śluzowej wokół implantu, ograniczone do tkanek miękkich. Objawia się zaczerwienieniem i krwawieniem przy szczotkowaniu — i na tym etapie jest w pełni odwracalne, dokładnie tak jak zapalenie dziąseł przy własnych zębach.

Jeśli nie zostanie opanowane, przechodzi w periimplantitis: zapalenie obejmujące już kość. Wokół wszczepu tworzy się kieszonka, kość ubywa, a implant traci stopniowo podparcie. Kiedy staje się ruchomy, jest zwykle za późno — ruchomość oznacza, że integracja z kością została utracona, a to nie jest stan odwracalny.

Co zwiększa ryzyko

Palenie jest tu czynnikiem najsilniejszym i najlepiej udokumentowanym. Nieleczona choroba przyzębia przy własnych zębach działa jak rezerwuar bakterii, które kolonizują okolicę wszczepu. Niewyrównana cukrzyca pogarsza odpowiedź na infekcję.

Osobną grupą są przyczyny techniczne: resztki cementu pozostawione pod dziąsłem przy osadzaniu korony, źle dobrany kształt uzupełnienia utrudniający czyszczenie, przeciążenie zgryzowe przy bruksizmie bez szyny. Te przyczyny bywają najbardziej frustrujące, bo pacjent nie ma na nie żadnego wpływu.

Leczenie i profilaktyka

Na etapie zapalenia tkanek miękkich wystarcza dokładne oczyszczenie okolicy wszczepu i poprawa higieny domowej. Przy zapaleniu obejmującym kość konieczne bywa oczyszczenie chirurgiczne powierzchni implantu, czasem z próbą regeneracji kości. Skuteczność takich zabiegów jest umiarkowana i tym niższa, im później zostały podjęte.

Dlatego cała rzecz sprowadza się do profilaktyki: kontrole co pół roku z pomiarem kieszonek, higienizacja z użyciem narzędzi bezpiecznych dla powierzchni implantu, codzienne czyszczenie przestrzeni wokół wszczepu nicią lub irygatorem oraz rzucenie palenia, jeśli to nadal aktualne.