Ból zęba — co mówi jego charakter i kiedy nie wolno czekać

Ból krótki kontra ból, który zostaje

Najważniejsze rozróżnienie dotyczy czasu trwania. Krótkie, ostre ukłucie od zimnego, które znika natychmiast po odsunięciu bodźca, to zwykle nadwrażliwość odsłoniętych szyjek albo reakcja na drobny ubytek. Sprawa jest planowa.

Ból, który po usunięciu bodźca utrzymuje się przez minuty, pojawia się samoistnie i nasila w nocy albo po gorącym, oznacza zapalenie miazgi. To wskazanie do leczenia kanałowego i sprawa pilna — nie dlatego, że grozi katastrofą tej nocy, lecz dlatego, że im dłużej trwa, tym mniej opcji pozostaje.

Osobną kategorią jest ból przy nagryzaniu, gdy ząb wydaje się „wyższy” od pozostałych. Świadczy o zapaleniu tkanek wokół wierzchołka korzenia, czyli o infekcji, która wyszła już poza sam ząb.

Objawy, przy których jedzie się od razu

Warto też zwrócić uwagę na ból, który nagle ustąpił po kilku dniach narastania. Bywa to sygnał obumarcia miazgi albo przebicia się ropy przez przetokę — w obu przypadkach proces trwa dalej, tylko bezboleśnie.

Co pomaga do czasu wizyty

Na ból zębopochodny lepiej działa ibuprofen niż paracetamol, bo poza działaniem przeciwbólowym zmniejsza obrzęk odpowiadający za ucisk. Pomaga zimny okład na policzek od zewnątrz, spanie z uniesioną głową i płukanie letnią wodą z solą.

Nie pomaga natomiast, a wręcz szkodzi: ciepły okład, który przyspiesza szerzenie się infekcji, tabletka przeciwbólowa przykładana bezpośrednio do dziąsła — powoduje oparzenie chemiczne — oraz antybiotyk wzięty z domowej apteczki, który maskuje objawy i utrudnia późniejsze rozpoznanie.

Ból, który nie pochodzi od zęba

Nie każdy ból w okolicy zębów ma źródło w zębie. Dolegliwości promieniujące do ucha i skroni, nasilone rano, przy tkliwych mięśniach żucia, wskazują raczej na bruksizm i przeciążenie stawu skroniowo-żuchwowego.

Ból zębów górnych po obu stronach, nasilający się przy pochylaniu głowy, bywa objawem zapalenia zatok szczękowych — ich dno leży bezpośrednio nad korzeniami zębów bocznych. W obu przypadkach leczenie stomatologiczne nie przyniesie ulgi, bo problem jest gdzie indziej.